Od sezonu 2024/25 Liga Mistrzów UEFA nie ma już tradycyjnej fazy grupowej. Zastąpiła ją faza ligowa z 36 drużynami w jednej tabeli. Każdy klub rozgrywa osiem meczów z ośmioma różnymi rywalami, a miejsce na koniec tej części rozgrywek decyduje o dalszej drodze – bezpośrednim awansie, barażach albo eliminacji.
Faza ligowa zamiast grup
Największa zmiana polega na odejściu od ośmiu grup po cztery zespoły. Wszystkie 36 drużyn tworzy teraz jedną wspólną tabelę. Nie oznacza to jednak, że każdy klub mierzy się ze wszystkimi przeciwnikami.
W fazie ligowej każdy zespół rozgrywa osiem spotkań z ośmioma różnymi rywalami. Cztery mecze odbywają się u siebie, a cztery na wyjeździe. Nie ma rewanżów z tymi samymi drużynami. Dobór przeciwników odbywa się przy użyciu czterech koszyków, co pozwala zestawić każdy klub z rywalami o różnym poziomie sportowym.
Poniższe zestawienie pokazuje najważniejsze różnice między poprzednią a obecną formułą:
| Cecha | Stary format do sezonu 2023/24 | Nowy format od sezonu 2024/25 |
|---|---|---|
| Liczba drużyn | 32 | 36 |
| System fazy wstępnej | Osiem grup po cztery zespoły | Jedna wspólna tabela ligowa |
| Liczba meczów jednej drużyny | 6, w tym rewanże | 8, z ośmioma różnymi rywalami |
| Spadek do Ligi Europy | Trzecia drużyna w grupie mogła grać w Lidze Europy | Brak przejścia do Ligi Europy |
System koszyków ma zapewnić zróżnicowany terminarz. Każdy klub otrzymuje po dwóch przeciwników z każdego koszyka, a dokładny przydział meczów rozkłada się na spotkania domowe i wyjazdowe. Dzięki jednej tabeli wyniki wszystkich uczestników można porównywać bez dzielenia ich na osobne grupy.
Kto awansuje do 1/8 finału?
Po rozegraniu ośmiu spotkań wszystkie drużyny zostają sklasyfikowane według zdobytych punktów i kryteriów dodatkowych przewidzianych w regulaminie UEFA. Pozycja w tabeli wyznacza dalszą ścieżkę:
- Miejsca 1–8 – bezpośredni awans do 1/8 finału. Te zespoły omijają baraże.
- Miejsca 9–16 – udział w barażach o awans do 1/8 finału, gdzie klub mierzy się z jednym z zespołów z miejsc 17–24.
- Miejsca 17–24 – udział w tej samej rundzie barażowej, ale jako drużyny nierozstawione.
- Miejsca 25–36 – odpadnięcie z europejskich pucharów bez możliwości gry w Lidze Europy.
Baraże są rozgrywane w formie dwumeczu. Zwycięzcy ośmiu par dołączają do drużyn z miejsc 1–8 i tworzą pełny skład 1/8 finału. Od tego momentu faza pucharowa przebiega według znanego schematu dwumeczów, z wyjątkiem finału, który jest jednym spotkaniem.
Brak spadku do Ligi Europy to jedna z istotnych różnic względem poprzedniego systemu. Wcześniej trzecia drużyna w grupie mogła kontynuować sezon w tych rozgrywkach. W nowym formacie zespoły z miejsc 25–36 kończą udział w europejskich pucharach, a przegrani baraży również nie przechodzą do innego turnieju.
Dlaczego UEFA zmieniła format?
UEFA wskazywała przede wszystkim na potrzebę zwiększenia liczby meczów między silnymi klubami już od początku sezonu. W fazie grupowej część spotkań odbywała się między zespołami o wyraźnie różnym poziomie, a po kilku kolejkach niekiedy znany był już układ awansujących.
Wspólna tabela ma utrzymać rywalizację przez większą część fazy ligowej. Każdy punkt wpływa na pozycję, a różnica między miejscami 8. i 9. może oznaczać przejście bezpośrednio do 1/8 finału albo konieczność rozegrania baraży. Zwiększono też liczbę meczów jednej drużyny z sześciu do ośmiu, co daje więcej spotkań, ale jednocześnie obciąża kalendarz zawodników.
Szczególne znaczenie ma ostatnia kolejka, w której wszystkie mecze fazy ligowej odbywają się równocześnie. Taka Multiliga pozwala śledzić jednoczesne zmiany w tabeli i sprawia, że wynik jednego spotkania może wpływać na sytuację wielu klubów.
Co oznacza nowy format dla kibiców?
Nowa Liga Mistrzów jest mniej oparta na prostym podziale grupowym, a bardziej na walce o konkretne miejsce w jednej tabeli. Kibic musi śledzić nie tylko wyniki własnego zespołu, lecz także pozycje innych uczestników, ponieważ to one decydują o bezpośrednim awansie albo konieczności gry w barażach.
Najważniejsza zasada jest prosta: miejsca 1–8 dają bezpośredni awans do 1/8 finału, miejsca 9–24 prowadzą do baraży, a miejsca 25–36 oznaczają koniec rywalizacji. Właśnie ten podział najlepiej pokazuje, jak działa nowy format Ligi Mistrzów UEFA.